شاتون به قطعهای گفته میشود که همانند اهرم عمل کرده و برای تبدیل حرکت خطی پیستون به حرکت دورانی میل لنگ به کار میرود. به عبارت بهتر، چرخش شاتون سبب میشود تا پیستون به سمت بالا و پایین به حرکت درآمده و گشتاور چرخشی را در موتور ایجاد کند، این قطعه ارتباط بین پیستون و میل لنگ را نیز برقرار میکند و از اجزای حیاتی و ضروری موتور محسوب میشود.
شاتونها به دو نوع شاتون بلند و شاتون کوتاه تقسیم میشوند.
شاتون کوتاه در خودروهایی مورد استفاده قرار میگیرد که برای سرعتهای بالا طراحی و تولید شدهاند، دلیل این موضوع این است که مسیر رفت و برگشت پیستون دارای فاصله بسیار کمی بوده و میتواند از پایینترین نقطه در کسری از ثانیه به بالاترین نقطه برسد.
شاتون بلند در موتور ماشینهایی استفاده میشود که ارتفاع سیلندر آنها بسیار بیشتر از موتورهای معمولی بوده و در این صورت قدرت بسیار زیادی تولید میشود چرا که در این هنگام پیستون به بالاترین میزان خود رفته و سوخت را در شدیدترین حالت ممکن متراکم میکند.
شاتونهای بلندتر میتوانند نسبت ضربه میله را بهبود بخشند و بار رانش روی پیستون را کاهش دهند. یک تصور غلط رایج این است که طول میله بر جابجایی تأثیر میگذارد، که اینطور نیست. فقط سوراخ سیلندر و حرکت میل لنگ جابجایی موتور را تغییر میدهد. شاتونهای کوتاهتر به این معنی است که ارتفاع کلی بلوک میتواند کوتاهتر باشد، به این معنی که وزن کلی بلوک میتواند سبکتر باشد. یک شاتون بلندتر با همان نیروی پیستون، گشتاور بیشتری ایجاد میکند و از آنجایی که زاویه کمتری نسبت به میله کوتاهتر دارد، اصطکاک را کاهش میدهد و در نتیجه قدرت افزایش مییابد.
در رابطه با پمپ بنزین خودرو بیشتر بدانید:
شاتونهای بلند و کوتاه فرقی از نظر ساختاری و شکل ظاهری با هم ندارند و تنها طول شاتونهای بلند از کوتاه بلندتر است. اصلیترین فرق شاتون کوتاه و بلند در کاربردهای آنها است. شاتونهای بلند وظیفه تولید قدرت را بر عهده دارند در حالی که شاتونهای کوتاه بیشتر برای سرعت مورد استفاده قرار میگیرند.