محل سنسور کیلومتر لیفان X60 یکی از سؤالات رایج مالکان این کراساوور چینی در ایران است زیرا خرابی این سنسور اغلب باعث ثابت ماندن عقربه سرعت روی صفر، عدم افزایش کیلومترشمار یا نوسانات غیرعادی در نمایش سرعت میشود و پیدا کردن دقیق محل آن برای عیبیابی یا تعویض ضروری است. سنسور کیلومتر یا سنسور سرعت خودرو (Vehicle Speed Sensor یا VSS) در لیفان X60 قطعهای کوچک رزوهدار با کانکتور الکتریکی است که سرعت چرخش خروجی گیربکس را اندازهگیری میکند و اطلاعات را به ECU و صفحه کیلومتر ارسال مینماید تا نمایشگر سرعت و مسافت به درستی کار کند. پیش از این و در مقالهای جداگانه در رابطه با نحوه تعویض سنسور کیلومتر لیفان X60 صحبت کردهایم.
در لیفان X60 که از موتور ۱.۸ لیتری LF481Q3 و گیربکس دستی ۵ سرعته یا اتومات CVT استفاده میکند، سنسور کیلومتر معمولاً روی پوسته گیربکس و دقیقاً نزدیک دنده کیلومتر شمار یا پینیون خروجی دیفرانسیل نصب شده است. برای دسترسی به آن باید زیر خودرو بروید؛ سنسور اغلب در سمت چپ یا راست پوسته گیربکس (بسته به مدل دستی یا اتومات) و در قسمت پایینی یا جانبی نزدیک خروجی به محورهای چرخ قرار دارد. این قطعه یک پیچ فلزی یا پلاستیکی با رزوه است که از بیرون پوسته گیربکس پیچ خورده و انتهای آن نزدیک چرخدنده داخلی یا شافت خروجی گیربکس قرار میگیرد تا با چرخش دندهها پالس مغناطیسی تولید کند. کانکتور الکتریکی آن معمولاً سه پایه دارد (تغذیه ۱۲ ولت، زمین و سیگنال) و سیمهای آن به سمت ECU یا سیمکشی اصلی خودرو میرود.
برای پیدا کردن دقیق سنسور کیلومتر لیفان X60 ابتدا خودرو را روی جک یا بالابر ایمن قرار دهید و چرخهای جلو را بلند کنید تا دسترسی راحتتر باشد. به زیر گیربکس نگاه کنید؛ پوسته گیربکس آلومینیومی یا فلزی است و سنسور اغلب نزدیک محل اتصال محورهای خروجی (جایی که پلوسها خارج میشوند) نصب شده است. در مدلهای دستی سنسور معمولاً روی پوسته و نزدیک دنده کیلومتر شمار (Speedometer Gear) قرار دارد که یک چرخدنده کوچک داخلی است و سنسور مغناطیسی بدون دنده (مگنتی) مستقیماً میدان تغییر را میخواند. در مدلهای اتومات CVT ممکن است محل کمی متفاوت باشد اما همچنان روی پوسته گیربکس و در نزدیکی خروجی به دیفرانسیل است. دنبال یک قطعه کوچک با کانکتور الکتریکی و سیمهای بیرونزده بگردید؛ اغلب سیمها مشکی یا رنگی هستند و کانکتور با زبانه پلاستیکی قفل میشود.
اگر زیر خودرو را نگاه کنید سنسور معمولاً در قسمت میانی-پایینی پوسته گیربکس دیده میشود و گاهی نزدیک فیلتر روغن گیربکس یا محل اتصال شیلنگها قرار دارد. برای شناسایی بهتر میتوانید سیمهای کانکتور را دنبال کنید که به سمت بالا و داخل موتورخانه میروند و به ECU متصل میشوند. در برخی موارد سنسور از بیرون با یک پیچ بزرگ (۲۲ یا ۲۴ میلیمتری) ثابت شده و اگر روغن کمی نشت کند ممکن است اطراف آن چرب باشد که نشانه خوبی برای یافتن محل است. توجه کنید که در لیفان X60 سنسور کیلومتر مغناطیسی است و فاقد چرخدنده خارجی است بنابراین انتهای آن یک قطعه مغناطیسی دارد که با چرخش شافت داخلی پالس تولید میکند.
چرا محل دقیق این سنسور مهم است؟ چون خرابی آن یکی از دلایل اصلی کار نکردن کیلومتر و سرعتسنج است و مالکان اغلب فکر میکنند مشکل از صفحه کیلومتر یا سیمکشی است در حالی که سنسور روی گیربکس مقصر اصلی است. اگر سنسور آسیب ببیند ECU سرعت را تشخیص نمیدهد و ممکن است گیربکس اتومات ضربه بزند، مصرف سوخت افزایش یابد یا حتی چراغ چک موتور روشن شود با کد P0500. برای دسترسی بهتر گاهی نیاز است محافظ زیر موتور یا پلاستیکهای شاسی را بردارید اما در اکثر موارد با بلند کردن خودرو و چراغ قوه قابل دیدن است.
در نهایت محل سنسور کیلومتر لیفان X60 روی پوسته گیربکس و نزدیک خروجی دیفرانسیل یا دنده کیلومتر شمار است که با کمی جستجو زیر خودرو به راحتی پیدا میشود. اگر علائم خرابی مانند ثابت ماندن سرعتسنج یا عدم افزایش کیلومتر دیدید ابتدا این سنسور را چک کنید زیرا تعویض آن نسبتاً ساده و ارزان است و مشکل را سریع حل میکند. برای اطمینان میتوانید از مکانیک متخصص لیفان یا ویدیوهای تعمیراتی کمک بگیرید تا بدون آسیب به رزوه پوسته گیربکس سنسور را پیدا و بررسی نمایید. این قطعه کوچک اگر به موقع تعویض شود از مشکلات بزرگتر در گیربکس و ECU جلوگیری میکند و رانندگی را ایمنتر میسازد.
قیمت سنسور کیلومتر لیفان x60 در بازار ایران بسته به برند و کیفیت متفاوت است اما معمولاً بین ۸۰۰ هزار تا ۲ میلیون تومان نوسان دارد و قطعات شرکتی یا وارداتی اصلی گرانتر از نمونههای متفرقه چینی هستند. هنگام خرید حتماً به سازگاری با مدل خودرو توجه کنید زیرا سنسورهای مدلهای دستی و اتومات ممکن است کمی متفاوت باشند هرچند در بسیاری موارد مشترک هستند. توصیه میشود از قطعات با گارانتی تعویض تهیه شود زیرا سنسورهای ارزان متفرقه اغلب زود خراب میشوند و مشکل را تکرار میکنند. پس از تعویض سنسور بهتر است روغن گیربکس را چک کنید زیرا اگر نشتی وجود داشته باشد ممکن است سطح روغن کم شده باشد و عملکرد گیربکس را تحت تأثیر قرار دهد.